Το 2016 ξεκινούσε μέσα σε ένα ιδιαίτερα ασταθές διεθνές περιβάλλον, με τις γεωπολιτικές εντάσεις, την τρομοκρατία και την οικονομική αβεβαιότητα να βρίσκονται στο επίκεντρο της παγκόσμιας συζήτησης.
Σύμφωνα με την τότε έκθεση «Political Risk Outlook 2016» της Maplecroft, κατά τη διάρκεια του 2015 είχαν καταγραφεί χιλιάδες τρομοκρατικές ενέργειες σε ολόκληρο τον κόσμο. Η Μέση Ανατολή και αρκετές περιοχές της Αφρικής θεωρούνταν τα βασικά σημεία υψηλού κινδύνου, ενώ αυξανόταν παράλληλα η ανησυχία για την ασφάλεια στην Ευρώπη.
Η Ευρώπη μπροστά σε σημαντικές αποφάσεις
Στις αρχές του 2016, ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα για την Ευρωπαϊκή Ένωση ήταν η μελλοντική σχέση του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρώπη.
Η συζήτηση γύρω από το δημοψήφισμα για την παραμονή ή την αποχώρηση της χώρας από την ΕΕ δημιουργούσε έντονη πολιτική και οικονομική αβεβαιότητα. Οι αναλυτές προειδοποιούσαν ότι ενδεχόμενη αποχώρηση θα μπορούσε να επηρεάσει σημαντικά το εμπόριο και τις οικονομικές σχέσεις μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και των υπόλοιπων ευρωπαϊκών χωρών.
Την ίδια περίοδο, σημαντική ήταν και η συζήτηση γύρω από την Ελλάδα. Μετά από χρόνια οικονομικής κρίσης, υπήρχαν ακόμη ερωτήματα σχετικά με τη δυνατότητα της χώρας να σταθεροποιήσει την οικονομία της και να διατηρήσει απρόσκοπτα τη θέση της στην Ευρωζώνη.
Πολιτικοί και οικονομικοί κίνδυνοι διεθνώς
Οι προβλέψεις της εποχής δεν περιορίζονταν στην Ευρώπη. Στην Αφρική, η πτώση των τιμών των βασικών εμπορευμάτων και τα ακραία καιρικά φαινόμενα θεωρούνταν παράγοντες που μπορούσαν να αυξήσουν την πολιτική και κοινωνική αστάθεια.
Χώρες όπως το Σουδάν, η Κένυα, η Αιθιοπία, η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, η Νότια Αφρική και η Νιγηρία βρίσκονταν μεταξύ εκείνων που παρακολουθούνταν στενά από τους διεθνείς αναλυτές.
Στη Λατινική Αμερική, αντίστοιχα, η διαφθορά και οι οικονομικές δυσκολίες θεωρούνταν σημαντικές πηγές πολιτικού κινδύνου.
Οι εντάσεις στη Μέση Ανατολή
Ιδιαίτερη σημασία είχε και η αντιπαράθεση ανάμεσα στη Σαουδική Αραβία και το Ιράν. Οι δύο χώρες επιχειρούσαν να ενισχύσουν την επιρροή τους στη Μέση Ανατολή, γεγονός που αύξανε τις περιφερειακές εντάσεις.
Οι εξελίξεις στη Συρία, η δράση εξτρεμιστικών οργανώσεων και οι ευρύτερες γεωπολιτικές αντιπαραθέσεις δημιουργούσαν ένα περίπλοκο περιβάλλον με διεθνείς προεκτάσεις.
Η Ρωσία και οι σχέσεις με τη Δύση
Σημαντικό κομμάτι του διεθνούς σκηνικού αποτελούσαν και οι σχέσεις της Ρωσίας με τις δυτικές χώρες.
Παρά τη συνεργασία σε ορισμένα ζητήματα ασφαλείας και την κοινή αντιμετώπιση της τρομοκρατίας, οι πολιτικές διαφωνίες παρέμεναν έντονες. Οι οικονομικές κυρώσεις και η σύγκρουση συμφερόντων σε διάφορες περιοχές συνέχιζαν να επηρεάζουν τις σχέσεις Μόσχας και Δύσης.
Η εικόνα που διαμορφωνόταν στις αρχές του 2016 ήταν επομένως εκείνη ενός κόσμου με πολλές παράλληλες εστίες αβεβαιότητας. Για την Ελλάδα, όπως και για την υπόλοιπη Ευρώπη, οι διεθνείς αυτές εξελίξεις είχαν ιδιαίτερη σημασία, καθώς μπορούσαν να επηρεάσουν την οικονομία, την ασφάλεια και τη συνολική πολιτική σταθερότητα της περιοχής.
